नेपालको सांस्कृतिक विविधता र आस्थाको समृद्धि झल्काउने महान् पर्व हो छठ — सूर्यदेवको आराधना, जलको पवित्रता र आत्मशुद्धिको साधना।
चार दिनसम्म चल्ने यो पर्व आत्मसंयम, श्रद्धा र कृतज्ञताको प्रतीक हो।
पहिलो दिन ‘नहायखाय’ बाट शुद्धताको आरम्भ हुन्छ, दोस्रो दिन ‘खरना’मा आत्मबलको परीक्षा, तेस्रो दिन ‘सन्ध्या अर्घ्य’मा अस्ताउँदो सूर्यप्रति कृतज्ञता, र चौथो दिन ‘उषा अर्घ्य’मा उदाउँदो सूर्यसँग नयाँ आशा र उज्यालोको कामना गरिन्छ।
तराईदेखि पहाडसम्म, सबै समुदाय एउटै घाटमा उभिँदा छठ एकता र समानताको उज्यालो बन्छ। तर असुरक्षित घाट, फोहोर पानी, र अव्यवस्थित व्यवस्थापनले यो पवित्र पर्वमा चुनौती थपेको छ।
सरकार, स्थानीय निकाय र नागरिक सबैको सहकार्यमा सुरक्षित र सफा घाट, महिला व्रतालुका लागि सुविधा, स्वास्थ्य र सुरक्षा व्यवस्था, र ‘हरित छठ अभियान’ मार्फत प्लाष्टिकरहित पूजा प्रवर्द्धन अब आवश्यक छ। छठ केवल पूजा होइन। यो जीवन, प्रकृति र मानवताको उज्यालो उत्सव हो।
